18 października: Europejski Dzień Walki z Handlem Ludźmi

18 października przypada Europejski Dzień Walki z Handlem Ludźmi. Policja oraz organizacje rządowe i pozarządowe zwracają wówczas uwagę na to, czym jest to przestępstwo i jak można zmniejszyć ryzyko stania się jego ofiarą.

Handel ludźmi to zjawisko, które zmienia się i rozwija. W Polsce jego nasilenie zaobserwowano na początku lat 90. Obecnie nasz kraj jest nie tylko miejscem pochodzenia ofiar, lecz także krajem tranzytowym, przez który są one przewożone z Europy Wschodniej do Zachodniej, oraz krajem docelowym. Ofiary wykorzystywane są przede wszystkim w prostytucji, pracy przymusowej i żebractwie. Zjawisko ma charakter transgraniczny.

To przestępstwo zagraża podstawowym prawom i wolnościom człowieka. Narusza jego życie, nietykalność cielesną oraz prawo do decydowania o sobie. Handel ludźmi występuje w większości państw świata i ma charakter ponadnarodowy. Wiąże się z długotrwałymi procesami globalizacji, integracji regionalnej i ponadnarodowej, a także z otwarciem granic między krajami Europy Zachodniej i tak zwanego bloku wschodniego.

Handel ludźmi można postrzegać jako współczesną formę niewolnictwa: wykorzystywania pracy innych osób i traktowania ich jak własności, nad którą sprawuje się nieograniczoną władzę. Obejmuje werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osoby z użyciem przemocy albo groźby bezprawnej, przez uprowadzenie, podstęp, wprowadzenie w błąd lub wykorzystanie błędu bądź niezdolności do właściwego zrozumienia podejmowanego działania. Może też polegać na nadużyciu stosunku zależności, wykorzystaniu trudnego położenia lub bezradności, a także na udzieleniu albo przyjęciu korzyści majątkowej lub osobistej bądź obietnicy takiej korzyści przez osobę sprawującą opiekę lub nadzór nad inną osobą.

Celem tych działań jest wykorzystanie człowieka - nawet jeśli wyraził na to zgodę. Może ono przybierać formę prostytucji, pornografii lub innych form wykorzystywania seksualnego, pracy albo usług przymusowych, żebractwa, niewolnictwa i innych praktyk poniżających godność człowieka. Handel ludźmi może również służyć pozyskaniu komórek, tkanek lub narządów z naruszeniem przepisów.

Przy wyborze pracy i planowaniu wyjazdu zachowaj ostrożność i odpowiednio się przygotuj. Poszukuj zatrudnienia za pośrednictwem sprawdzonej agencji pracy lub pośrednika, którego można zweryfikować na stronie kraz.praca.gov.pl. Agencja powinna przekazać szczegółowe informacje o obowiązkach oraz prawach pracownika w danym kraju. Warunki pracy, stawki i pozostałe ustalenia powinny być jasno określone w umowie.

Agencja nie może pobierać od osoby szukającej pracy opłaty za pośrednictwo. Zgodnie z polskim prawem może ją pobrać wyłącznie od pracodawcy.

Przed wyjazdem zabierz ważny dokument tożsamości - paszport lub dowód osobisty, zależnie od kraju podróży. Sprawdź dokładnie, czy potrzebne są dodatkowe dokumenty. Weź także telefon komórkowy z włączonym roamingiem i wystarczającymi środkami na koncie.

Warto wykupić ubezpieczenie lub mieć Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). W czasie podróży śledź aktualne informacje o wydarzeniach. Bieżące komunikaty dotyczące bezpieczeństwa można znaleźć na stronie Ministerstwa Spraw Zagranicznych: https://www.gov.pl/web/dyplomacja/informacje-dla-podrozujacych. Można tam również zarejestrować się w systemie szybkiego reagowania Odyseusz. W razie niebezpieczeństwa za granicą MSZ będzie mogło skontaktować się z zarejestrowaną osobą.